Thư Gởi Bạn Vong Niên

Thư Gởi Bạn Vong Niên


Xứ Mỹ, mùa mưa, ngày... tháng... năm...

Ông Bạn Vong Niên,

Chiều nay mưa bay bay. Hai ngày rồi trời mưa nhè nhẹ như lối mưa phùn ở Đà Lạt làm tui nhớ quê hương mình hết sức. Kính cửa sổ nhà tui đẫm những hạt mưa bị gió đuổi tạt vào tụ lại, long lanh, long lanh thấy thiệt ngộ. Lâu lâu, mấy giọt nước này kết lại với nhau, lăn xuống thành từng vệt nước chảy dài, mất tiêu dưới khung cửa.

Tui nhìn theo từng sợi nước lăn trên cửa kính tự nhiên tui nghĩ đến những giọt nước mắt đã chảy trên khuôn mặt những người đàn bà trong đời mình. Tui xiểng liểng. Tui lao đao. Bao nhiêu năm rồi, mỗi lần nghĩ đến, nhớ lại những giòng nước mắt này là lòng tui tự nhiên chùng xuống, tâm hồn tui bải hoải ngậm ngùi. Kỷ niệm xa lắc xa lơ ào ào kéo đến bao trùm làm tui ngột ngạt khó thở như muốn lên cơn suyễn. Tui thấy mình phiêu phiêu hổng cẳng.

Ông biết không? Tui nhớ, tui nghĩ đến những người đàn bà đó một phần mà tui ăn năn đã làm họ phải lệ tuôn hai hàng tới chín phần lận. Điều này tui nói với ông rất chân thành, rất đúng sự thật, chớ hổng phải tại vì tui đã cải tà quy chánh biết... sợ CỌP của tui bây giờ mà mới nói như vậy đâu. Tui nói thiệt đó.

Ngẫm nghĩ lại cuộc đời mình, tui thấy tui được cũng nhiều mà thua cũng bộn. Nhứt là khi nói đến chuyện thương yêu đàn bà. Tui thương nhiều, hạnh phúc nhiều, rồi tui đau buồn cũng nhiều, tui xót xa da diết triền miên trong suốt quãng đời chưa giác ngộ của mình. Tui nghĩ có lẽ tại tui thương sớm quá và tại tui đau khổ vì tình sớm quá cho nên bao nhiêu năm tui đã bị bầm dập trong "tình trường" là vậy. Từ thuở biết rung cảm khi nhìn lá vàng bay, khi thấy sương Đà Lạt theo heo may kéo về giăng phủ; thuở học không chịu học, làm toán không chịu làm, mà chỉ ngồi đút cây bút vô miệng cắn cắn mơ mơ mộng mộng thương ... cô giáo của mình là tui đã cảm nhận thể nào rồi đây mình cũng sẽ lụy vì tình. Cô giáo tui đi lấy chồng lúc tui mười tuổi. Cô giáo Bùi Thị Kim Hương mắt hơi lé kim nói giọng Bắc Kỳ con ông hiệu trưởng đành đoạn bỏ tui đi lấy thằng cha Lê Văn Tú con ông chủ trại cưa lùn tịt xấu xí đen đủi như khúc gỗ.

Tui nói ông nghe chớ cái đám con nít thích vẽ bậy trên tường dọc theo xa lộ bây giờ là đệ tử mấy đời của tui đó. Hồi xưa, hai ngày sau khi biết tin cô Hương lấy thằng cha Tú, tui đã xách cục gạch đỏ đi vòng vòng viết câu "bông lài cắm bãi cứt trâu" tùm lum trên tường khắp trường. Dĩ nhiên, tui chỉ da'm vẽ sau khi tan trường, học trò về hê't. Nhưng mà ông cai trường ổng thấy. Ổng me'c. Nỗi đau rát đít vì bị ông thầy Minh trưởng ban trật tự của trường đánh mấy roi rồi cũng như nỗi đau vì thất tình cô Hương theo thời gian phai nhòa. Cuối năm đó tui bắt đầu thương con nhỏ Liên học chung lớp luyện thi đệ thất. Nó ngồi ở bàn thứ nhì dãy bên phải. Tui vì vừa phá lại vùa dốt nên chui vô cái xóm nhà lá ở hai cái bàn cuối cùng dãy bên trái. Mỗi lần vô lớp là mỗi lần tui ráng đi ngang cái bàn có con Liên ngồi thiệt là chậm chậm để ngó nó một cái và được nó ngó lại một cái. Vậy thôi. Một ngày như mọi ngày. Tui nghĩ con Liên cũng thương tui vì nó hay cười cười chúm chím với tui mỗi khi hai đứa ngó nhau. Tình tụi tui là tình cao thươ.ng. Yêu chay thứ thiệt.

Sau kỳ thi đệ thất, cuộc tình cao thượng chỉ toàn bằng mắt của tui với con Liên tan vỡ. Tui đậu vô trường nam trung học. Con Liên thi rớt, sau đó đi đâu mất tiêu. Tui đau khổ vì không còn có dịp được ngó nó nữa đâu chừng vài tháng rồi tui bắt đầu thương cô Phượng dạy vẽ. Tui nghĩ trong quãng đời niên thiếu của mình, người đàn bà làm cho tui đau khổ nhất và cũng là người đàn bà đã dám cười trên sự khổ đau của tui có lẽ là cô Phươ.ng. Vì cô, tui đã cặm cụi nhiều buổi tối để ráng vẽ hình, tô màu mấy con bướm với mấy cái bông theo mẫu cô dạy trong lớp để cô vừa lòng. Cô đã vừa lòng, cô chú ý đến tui thiệt. Cô khen tui vẽ đẹp, thường cho tui 13, 14 điểm. Tui càng ra sức hì hục vẽ tô thiệt kỹ lưỡng tất cả đề tài cô chỉ. Tui vốn không có tánh tỉ mỉ vậy mà tui vẽ liên miên riết rồi mấy cái hình tui vẽ đâm ra coi cũng được. Điểm vẽ của tui thuộc hạng cao nhứt lớp. Điểm mấy môn kia tui toàn trung bình.

Tui thương cô miệt mài hơn nửa năm học. Ngày tui đang cong đít đạp xe đạp lên con dốc tới trường bỗng thấy cô ngồi sau lưng thầy Hiển trên cái xe mô-bi-lết của thẩy cũng là ngày tui được 16 điểm vẽ. Điểm cao nhứt chưa từng học sinh nào có được trong lớp vẽ. Tui không biết hôm đó cô Phượng ra đề vẽ lập thể, vẽ trừu tượng tui đã vẽ cái gì. Tui chỉ nhớ là tui đã hằn học quằn quại trút hết nỗi đau khổ, nỗi giận dữ của mình lên trang giấy vẽ. Tui quẹt cu-lơ tùm lum. Tui gạch ngang gạch dọc. Tui chà, tui lấy màu tui chọt lên tờ giấy. Vừa vẽ, tui vừa lầm bầm trong đầu chửi tổ cha thằng thầy Hiển. Tui vẽ đâu có chút xíu chừng mười lăm phút tui xách lên nộp cho cô rồi tui quay về bàn, khoanh tay gục đầu, đau khổ hận đời đen bạc hận kẻ bạc tình. Tui còn ghi dưới miếng giấy vẽ tựa đề bức tranh của tui là vẽ con ma. Vậy mà kẻ bạc tình của tui còn cười giỡn trên sự đau khổ của tui. "No' " cho tui 16 điểm, rồi "no' "còn xoa đầu tui khen là tui rất có năng khiếu về khoa vẽ trừu tươ.ng. "No' " nói tui vẽ giống như cái thằng cha Ba-cắc-xô Ba-cắc-xiếc gì gì đó.

Đại khái tình trường của tui thuở niên thiếu là vậy. Sau cô Phượng tui còn thương nhiều người nữa. Thương liên miên từ người này qua người khác. Tui thương mà tui chưa làm ai khổ hết. Chỉ có tui khổ. Nhưng có lẽ bởi vì sự khổ đau đó mà sau này lớn lên tui lại đi làm khổ người khác. Khiến người khác phải nước mắt lưng tròng sụt sùi ngậm ngùi khổ đau vì mình. Trong quãng đời niên thiếu của tui, tui đã thương rất nhiều mà đa số các "cuộc tình" của tui chỉ là những con đường một chiều thẳng tắp. Tui thương đi mà ít có ai thương lại tui. Do đó mà khi mới vào đời, ở tuổi thanh niên, và tới luôn tuổi đàn ông, tui thấy thiếu thốn tình thương dễ sơ. . Lúc nào cũng thấy thiếu. Hạnh phúc có trong tay cũng không thấy trọn vẹn. Bao nhiêu cũng không đủ.

Khi tui thương ai, tui thương rất miệt mài, rất tận tụy, rất hết lòng. Nhưng cái sự thiếu thốn tình thương thuở thiếu thời làm như cứ đeo đuổi ám ảnh tui hoài nên tui ham hố không thể "thương ai thương chỉ một người..." Tui đang thương một người, tui lật đật đi thương thêm người nữa. Tui thấy đàn bà dễ thương là lòng tui rung động, tui thương. Có khi, tui thấy mình thương nhiều người quá, tui đổ thừa có lẽ tại mình sanh nhằm cung đào hoa. Hồi đó tui không nghĩ nhiều đến cái chuyện cung đào cung hoa này nhưng càng lớn tuổi tui càng thấy thằng cha nào có cái cung đào hoa nó ếm mạng là thằng cha đó khốn nạn cả đời. Đào hoa chiếu mạng cũng giống như quả tạ chiếu ma.ng. Tim gan nhức nhối triền miên chớ chẳng sung sướng cái cóc gì. Đào hoa với quả tạ là hai ngôi sao anh em sinh đôi.

Nói thiệt ông nghe, những người đàn bà bị lòng tui rung động, tui thương, đa số đã thương lại tui miệt mài tận tụy như tui thương ho. . Tui đau lòng khi nói cái điều này bởi vì phải chi họ đừng có thương tui nhiều thì bây giờ lòng tui cũng đặng thơ thới phần nào. Họ đã thương tui lắm ông ơi. Con đường tình tui đi trong quãng đời này là con đường hai chiều đằm thắm xe cộ giao lưu nhịp nhàng.

Chỉ có điều cái chiều bên họ thì dường như chỉ có một lằn đường xe. Còn cái chiều bên tui có khi có tới hai ba lằn lận.

Dĩ nhiên, tai nạn xảy ra. Xe cộ đụng nhau. Máu nhuộm bãi Thượng Hải. Suốt quãng đời thanh niên và ở tuổi đàn ông, tình duyên gia đạo của tui nó dập dình lủng củng liên miên hằm bà lằng. Tui đã khổ, đã đau rất nhiều lần trong thời kỳ này vì nhiều khi hạnh phúc tui đang có đã bị bể tan tành như chậu sành rớt xuống đất.

Tui không biết cái đau xót của một thằng cha chuyên chơi đồ cổ khi thấy cái chậu sành ngàn năm của mình bị rớt xuống đất bể tan nó như thế nào chớ còn cái xót cái đau của tui khi bị bể cái chậu hạnh phúc thì thiệt là ghê gớm. Tui nhức nhối. Tui quặn ruột quặn gan. Tui lạnh từ trong xương tui lạnh ra. Tui bần thần. Tui buồn tui đi lang thang. Tui xỉn một mình. Tui nằm co ro hàng tháng trời tui ôm đống mảnh vỡ hạnh phúc để cảm cái thú đau thương nó cắt thịt cắt da mình. Tui cảm thấy cõi đời này không còn gì để tiếc nuối, vì tui đã mất tất cả.

Và tui đã mất mát như vậy rất nhiều lần. Lần mất mát nào cũng làm tui nhức nhối, quay mòng mòng. Tánh tui đã không thương thì thôi, chớ hễ thương rồi là không có chuyện hết thương được. Tui thương một người là tui thương hoài thương hủy. Thương ai, tui thương một đời. Số trời đưa đất đẩy tui gặp người khác tui thương thêm chớ hổng phải tại tui hết thương người này rồi mới chạy đi thương người khác.

Có điều đàn bà không ai chịu chấp nhận cái chuyện như vậy. Khi biết được sự không chung thủy của tui, những người đàn bà tui đã thương và đã thương tui dĩ nhiên phải tức, phải uất, phải ức, phải ghen, phải nổi cơn tam bành. Có người xỉ vả tui, la làng. Có người không nói nên lời. Có người muốn tui cụt cẳng như Đoàn Chính Thuần, như chú Mạ Què, nên lôi hết mấy cái quần tây của tui lấy kéo cắt ngang gối. Lại có người cao tay ấn hơn, mướn luật sư dũa tui thảm thiết. Nhưng tui biết bà nào cũng đã đau, đã khổ. Nỗi buồn đau của họ tui biết còn nhiều gấp năm gấp mười cái nỗi đau buồn của tui khi thấy chậu sành hạnh phúc bể tành banh trên đất. Xót xa đau lụy vì tình tui chưa khóc, có lẽ vì là đàn ông tui khóc hổng đặng, hoặc có lẽ vì cái lụy cái đau của tui nếu đem so với cái đau cái lụy của họ thì coi vậy mà chẳng nhằm nhò gì nên nước mắt tui chưa chảy là đúng rồi. Tui nhớ rất rõ khuôn mặt bà nào cô nào cũng đầm đìa nước mắt khi biết ra là tui đã phản bội. Ôi, nước mắt hận, nước mắt buồn, nước mắt chua xót, khổ đau. Những giòng nước mắt theo tui suốt đời. Hình ảnh những đôi mắt long lanh đẫm nước -- rồi khi bờ mi khép lại làm những giọt lệ trào ra, lăn xuống, chảy dài trên bờ má. Ui da, làm sao tui quên.

Ông biết làm sao không, tui không nhớ đến thì thôi chớ mỗi lần nghĩ đến là mỗi lần những hình ảnh này trở lại trong tui như cuốn vi-đi-ô chiếu chậm. Sì-lâu mô-xần -- từng hình, từng hình một. Sì-lâu. Sì-lâu. Sì-lâu.

Và tui đã quay quắt mỗi khi xem lại trong đầu những hình ảnh đó. Tui ăn năn vô cùng tưởng. Tui thề với chính tui là sẽ không bao giờ làm cho ai phải vì tui mà đổ lệ nữa.

Những người đàn bà tui thương đã rồi theo thời gian đi lấy chồng, đẻ con; cuộc đời họ rồi cũng bình lă.ng. Có những người khác sau khi chia tay với tui rồi thì gút bai, nê vơ si du ờ ghên, vĩnh biệt, vì “thương anh thì thương rất nhiều, mà tại anh... không biết điều...” Thời gian rồi làm dịu vết thương lòng. Đàn bà coi vậy chớ họ đâu vô đó. Vết thương lòng họ dịu đi rồi từ từ họ quên, sau khi có người khác đem đến hạnh phúc mới cho ho. . Còn đàn ông mình thì cứ na hoài, na miết những mối tình cũ, khó mà quên.

Tuy nhiên, dầu có gặp lại hay không gặp lại những người xưa, tui vẫn thương họ và vẫn không quên cái sự quấy của mình. Tui vẫn nghĩ vẫn nhớ đến ánh mắt của họ khi họ biết ra cái thói hư tật xấu của tui, khi họ biết tui rõ ràng là một người thiệt không biết điều.

Ông Bạn Vong Niên,
Khi bước tới cái tuổi trung niên rồi lần dò đi vào cái tuổi cao niên, tui mới nghiệm được đàn bà họ thiệt là khác mình trong vấn đề tình cảm. Tui ăn năn đã ngu quá là ngu không biết đến điều nàỵ Tui làm khổ đàn bà và tui tự làm khổ tâm tui một phần cũng tại tui đã ngu quá là ngụ

Bỏ qua cái tuổi thiếu thời ngây thơ trong trắng, đàn ông mình một khi đã hết trắng trong, hết ngây thơ rồi thì tư tưởng coi vậy mà thay đổi rất nhiều trong vấn đề luyến ái. Mình thương yêu rất lật đật. Cách thức chọn lựa đàn bà để thương của mình nó na ná như cách thức mình nhìn người đàn bà. Mình ngó cái mặt họ trước. Xong mình chĩa xuống cái ngực. Mình chạy luôn xuống cái đùi mình vòng về cái mông. Đâu đó xong xuôi thấy “hợp nhãn dễ thương đạt tiêu chuẩn” rồi mình mới chạy ngược lên mình coi lại cái đầu cái trán của họ, coi họ có... thông minh hay không.

Đại khái là mình ít khi bỏ thời giờ đặng tìm hiểu tính nết tâm hồn người đàn bà trước khi tiếng sét ái tình nó đánh trúng mình. Mình thấy một người dễ thương mình đưa cái đầu để bị sét đánh rồi mình cháy, mình a-lát-xô vô liền.

Đàn ông mình là giống đực. Nên chi mình như tất cả các con thú giống đực khác, mình bị cái bản năng, cái nhu cầu truyền giống nó thúc đẩỵ Mình “dành ưu tiên một” cho những người đàn bà nào mà theo cái nhìn rất là hổ lốn, rất là thể chất của mình, hội đủ tiêu chuẩn giúp mình đạt được cái bản năng truyền giống. Mình thương đại. Rồi chuyện gì mình thủng thẳng mình tính sau. Thời gian còn dài, ở với nhau lâu rồi bén mùi, thủng thẳng mình để ý đến mình thương tính tình tâm hồn họ sau.

Còn đàn bà con gái thì ngược lại. Đàn bà con gái họ thương rất từ từ, rất chậm chậm..., nhẹ nhàng mơ ảo như khói như sương, chớ hổng phải thương ào ào cái kiểu cây đổ như đàn ông mình.

Chính vậy mà ông bà mình hồi xưa đã kinh nghiệm chiến trường đầy mình khi đặt ra câu “lấy vợ chọn tông, lấy chồng chọn giống” để dạy con cháu. Họ biểu mình chọn tông là biểu mình phải thủng thẳng, phải từ từ, phải rề rề rà rà quan sát tìm hiểu cái tình hình. Ông Bà mình muốn mình phải bỏ thì giờ thiệt lâu, nghiên cứu thiệt kỹ lưỡng về người đàn bà rồi mới thương mới lấy nghĩa là họ muốn mình chịu khó tìm hiểu cái tính tình cái tâm hồn người đàn bà chớ mình đừng có bộp chộp, mình đừng bao giờ đi đâu mà vội mà vàng. Cái ý nghĩa của chọn tông là ở chỗ đó.

Ông Bạn Vong Niên,
Tui đã đọc đi đọc lại cái thư ông than thở vì chuyện vợ ông ghen quá chừng ghen khiến cho ông phải “ra đường hổng dám ngó qua ngó lại, hai con mắt lúc nào cũng phải cứng đơ chĩa thẳng về đằng trước như hai cái đèn xe hơi”. Tui đã đọc, đọc kỹ lắm. Nhưng tui sẽ không làm cái chuyện ông nhờ. Tui sẽ không viết thư khuyên nhủ con vợ ông dùm ông đâu. Con nhỏ vợ ông coi vậy mà rất được. Ông không than gì hết mà chỉ than có cái tật ghen của nó thôi thì tui thấy nó hoàn toàn tới 99.99% rồi. Ông phải biết đàn bà nó thương mình nó mới ghen. Đàn bà biết hờn biết giận khi thấy mình ngó qua ngó lại ngó ngược ngó xuôi chớp nháy đèn pha đèn cốt là đàn bà biết thương mình, và biết đau khổ khi thấy con mắt mình láo liên. Chừng nào đàn bà hết ghen là chừng nấy họ muốn đem mình bỏ giỏ thả xuống sông cho cá ăn đó.

Bởi vậy, mục đích cái thư lòng thòng cà kê dê ngỗng nói chuyện đời của tui rồi nói chuyện tâm lý đàn ông đàn bà này là để ông suy nghĩ mà đừng bao giờ làm con vợ ông nó khổ. Có vợ rồi, mà lại được con vợ dễ thương xinh xắn như con vợ của ông bây giờ không phải là chuyện tự nhiên mà được. Ông phải nghiệm lại chính mình. Ông cứ nghiệm lại câu nói của Tổng Thống Kennedy : “đừng hỏi tại sao vợ mình ghen mà phải tự hỏi mình đã làm gì để nó ghen” (tui méo mó “phổng” dịch câu nói của ông ton-ton này chút đỉnh. Ông hiểu ý tui là được rồi).

Ông phải nghiệm mấy cái chuyện như vậy để đừng bao giờ bước vô cái bước tui đã dẫm. Đừng làm bất cứ người đàn bà nào phải đau khổ. Cũng đừng bao giờ để cái bản năng truyền giống của mình nó lôi nó dẫn cái lý trí của mình mà làm khổ đàn bà, làm họ phải đổ lệ.

Cảnh người đàn bà lệ đổ hai hàng vì hạnh phúc thì vui. Còn hình ảnh họ hai hàng lệ đổ vì đau khổ thì buồn lắm. Buồn da diết như cơn mưa phùn thành phố này.


Cụ Nguyễn Thức Đượng